Yevropa

Muz ostida yashirin okean

Yevropa — muz bilan qoplangan silliq oq shar, ustida qizg'ish chiziqlar bor. Muz ostida esa ulkan okean bor — unda Yerdagi barcha okeanlardan 2 barobar ko'p suv! Olimlar o'ylashadiki, o'sha qorong'i okeanda hayot bo'lishi mumkin. Buni bilish uchun "Europa Clipper" kemasi yo'lda.

Yevropa (radiusi 1 561 km) — Yupiterning to'rtinchi katta yo'ldoshi, 3,55 kunda aylanadi. Yuzasi 15–25 km qalinlikdagi muz qobig'i — Quyosh tizimidagi eng silliq yuza (baland tog'lar va chuqur kraterlar yo'q). Ostida 60–150 km chuqurlikdagi sho'r suv okeani bor, uni Yupiterning to'lqin qizishi suyuq holda saqlaydi. Qizg'ish chiziqlar (lineae) — muz yorilib, ostidan suv chiqqan joylar. Hubble teleskopi suv bug'i favvoralarini ko'rgan. Okean tubida gidrotermal manbalar bo'lsa, u yerda mikroblar yashashi mumkin — shuning uchun Yevropa hayot qidirish uchun eng istiqbolli joylardan biri. NASA Europa Clipper (2024-yilda uchirilgan) 2030-yilda yetib boradi.

Qiziq faktlar

• Yevropadagi suv Yerdagi barcha okeanlardan 2–3 barobar ko'p.
• Yevropa muzi shunchalik silliqki, uni "Quyosh tizimining billiard shari" deyishadi.
• Yevropada bir kun = bir yil: u Yupiter atrofida bir aylanishda o'z o'qi atrofida ham bir marta aylanadi.