Gepard

Quruqlikdagi eng tez hayvon

Gepard 3 soniyada 100 km/soat tezlikka chiqadi — sport mashinasidan tez! Lekin u atigi 30 soniya yugura oladi, keyin charchab qoladi. Gepardning ko'zidan og'ziga qora 'ko'z yosh' chizig'i bor — u quyosh nurini kamaytiradi. Gepard na'ra tortmaydi — u mushukdek miyovlaydi va xurillaydi. Bir paytlar gepardlar O'zbekistonda ham yashagan.

Gepard (Acinonyx jubatus) — quruqlikdagi eng tez hayvon: 110–120 km/soat, 3 soniyada 0 dan 100 gacha. Tezlik uchun butun tanasi moslashgan: egiluvchan umurtqa (bir qadam 7 m), yarim tortiladigan tirnoqlar (poyabzal 'shiplari'), uzun dum (rul), katta burun teshiklari va yurak. Lekin faqat 20–30 soniya quva oladi va ov paytida qizib ketadi. Boshqa katta mushuklardan farqli o'laroq na'ra tortmaydi. Osiyo gepardi bir paytlar Hindistondan O'zbekistonning Ustyurt va Qizilqumigacha yashagan; hozir faqat Eronda ~20 ta qolgan. Afrikada ~7 000 ta; 1900-yilda 100 000 edi. Genetik xilma-xilligi juda past.

Qiziq faktlar

• Gepard 3 soniyada 100 km/soatga chiqadi — ko'p sport mashinalaridan tez.
• Gepard yugurganda bir qadami 7 metr — va yarim vaqt havoda bo'ladi.
• Gepardlar bir paytlar O'zbekiston cho'llarida yashagan — oxirgisi 1980-yillarda ko'rilgan.