Sayg'oq

Mamont davridan qolgan g'alati burunli kiyik

Sayg'oqning burni xuddi kichkina xartumga o'xshaydi! Bu burun yozda changni ushlab qoladi, qishda esa sovuq havoni isitadi. Sayg'oqlar O'zbekistonning Ustyurt cho'lida yashaydi va soatiga 80 km tezlikda yuguradi. Ular mamontlar bilan bir davrda yashagan va hozirgacha saqlanib qolgan!

Sayg'oq (Saiga tatarica) — muz davridan saqlanib qolgan antilopa; qadimda uning yashash hududi Britaniyadan Alyaskagacha cho'zilgan. Hozir Qozog'iston, O'zbekiston (Ustyurt), Rossiya va Mo'g'ulistonda uchraydi. Xartumsimon burni changni filtrlaydi va havoni isitadi. Sayg'oqlar uzoq masofalarga ko'chib yuradi va bir vaqtda ming-minglab bo'lib bolalaydi. 2015-yilda bakterial kasallikdan 200 000 ta sayg'oq bir necha haftada nobud bo'lgan edi; qat'iy himoya tufayli 2024-yilga kelib soni 1,9 milliondan oshdi — tabiatni muhofaza qilishning eng katta muvaffaqiyatlaridan biri. IUCN 2023-yilda holatini CR dan NT ga o'zgartirdi.

Qiziq faktlar

• Sayg'oq bolasi tug'ilgan kunining o'zidayoq yugura oladi!
• Sayg'oqlar 1 kunda 100 km yo'l bosishi mumkin.
• Ularning burni — tabiiy 'niqob va isitgich' birga.
• Sayg'oq — 2015-yildagi falokatdan keyin qayta tiklangan kamdan-kam hayvonlardan.