Burgut

Tog'lar hukmdori

Burgut — O'zbekiston tog'larining eng katta yirtqich qushi. Uning qanotlari 2 metrdan keng! Burgut osmondan quyonni ko'rib, soatiga 300 km tezlikda sho'ng'iydi. Qadimdan Markaziy Osiyoda odamlar burgutni ov qilishga o'rgatgan — bu 'burgutchilik' deyiladi.

Burgut (Aquila chrysaetos) — Shimoliy yarimsharning eng keng tarqalgan yirik burguti; O'zbekistonda G'arbiy Tyanshan, Zomin, Hisor tog'larida uya quradi. Qanot yoyilishi 2,3 m gacha, sho'ng'ish tezligi 320 km/soat — eng tez qushlardan biri. Quyon, sug'ur, hatto yosh tog' echkilarini ovlaydi. Juftlar umr bo'yi birga, qoyalarda ulkan uya quradi. Markaziy Osiyoda ming yillik burgutchilik an'anasi bor — burgutni tulki oviga o'rgatish; O'zbekistonda bu an'ana qayta tiklanmoqda.

Qiziq faktlar

• Burgut sho'ng'iganda 320 km/soat — poyezddan tez!
• Burgut ko'zi odamnikidan 8 barobar o'tkir.
• Qozog'iston, Qirg'iziston va O'zbekistonda burgut bilan ov qilish 1 000 yildan oshiq an'ana.