Atlantika lososi
Tug'ilgan daryosiga qaytib keladigan baliq
Losos daryoda tug'iladi, keyin okeanga suzib ketib, u yerda yillab o'sadi. So'ng u aynan o'zi tug'ilgan daryoni hidi bo'yicha topib, oqimga qarshi suzadi — sharsharalardan ham sakrab o'tadi! U yerda tuxum qo'yadi. Ba'zi lososlar 3 metr balandlikdagi sharsharaga sakraydi. Ayiqlar ularni sakraganda havoda tutib oladi.
Atlantika lososi (Salmo salar) — anadrom baliq: chuchuk suvda tug'iladi, 1–4 yildan keyin sho'r suvga o'tadi (smoltifikatsiya — jabra va buyraklar qayta sozlanadi), Grenlandiya yaqinida 1–3 yil semiradi, so'ng Yer magnit maydoni va daryo suvining kimyoviy 'hidi' bo'yicha tug'ilgan joyiga 95 % aniqlikda qaytadi. Ko'tarilishda ovqat yemaydi, 3 m gacha sakraydi. Tinch okeani lososlaridan farqli, ba'zilari uvildiriqdan keyin omon qolib yana dengizga qaytadi. Yovvoyi populyatsiya to'g'onlar, ifloslanish va baliqchilik sabab 50 yilda 50 % ga kamaydi (IUCN: xavfga yaqin). Norvegiya va Chili fermalari yiliga 2 million tonna yetishtiradi.
Qiziq faktlar
- Losos tug'ilgan daryosini hidi bo'yicha 95 % aniqlikda topadi.
- Daryoga ko'tarilayotganda u umuman ovqat yemaydi.
- Losos 3 metr balandlikka sakray oladi.