Nurota tog'lari
Iskandar chashmasi va yovvoyi qo'ylar yurti
Nurota tog'lari — cho'l o'rtasida ko'tarilgan 'orol'. Nurota shahrida Chashma bulog'i bor: afsonaga ko'ra, Iskandar Zulqarnayn shu yerda qal'a qurgan, buloq suvi esa hech qachon qurimaydi, undagi baliqlar muqaddas sanaladi. Tog'larda Sevirsov qo'ylari — katta shoxli yovvoyi qo'ylar yashaydi, ular dunyoda faqat shu yerda bor. Qishloqlarda mehmonxona-uylar bor — bolalar eshak minib sayr qilishadi!
Nurota tizmasi — Qizilqum va Mirzacho'l orasida 170 km cho'zilgan, 2 169 m (Hayotboshi) gacha; Tyanshanning eng g'arbiy tarmog'i, geologik jihatdan ajratilgan 'orol tog'i'. Nurota shahri: Chashma bulog'i (soniyasiga 400 l, harorat doim 19 °C, marinka baliqlari), Iskandar qal'asi xarobalari (miloddan avvalgi IV asr), Chilustun masjidi. Nurota tog'-yong'oqzor davlat qo'riqxonasi (1975): Sevirsov arxari (Ovis ammon severtzovi — endemik, 1 800 bosh), yovvoyi yong'oq va archa o'rmonlari, 700 dan ortiq o'simlik turi. Qishloqlarda (Sentob, Hayot, Uxum) jamoaviy ekoturizm — mehmon uylari, tog' yo'llari. Aydarko'l tog' etagida. So'zana kashtasi va gilamchilik an'analari. Yo'l: Samarqanddan 3 soat.
Qiziq faktlar
- Chashma bulog'i har soniyada 400 litr suv beradi va yozda ham, qishda ham 19 °C.
- Sevirsov arxari dunyoda faqat Nurota tog'larida yashaydi.
- Nurota tog'lari Tyanshanning eng g'arbiy uchi.