Moskva Kremli
Qizil devorlar ortidagi shohlar shahri
Kreml — Moskva o'rtasidagi qal'a, qizil g'ishtli devorlari 2 km uzun va 20 ta minorasi bor. Ichida oltin gumbazli soborlar, Prezident saroyi va dunyodagi eng katta qo'ng'iroq — 200 tonnalik 'Podshoh qo'ng'irog'i' bor, u hech qachon jiringlamagan, chunki quyilganda yorilib ketgan. Spasskaya minorasidagi soat Rossiya uchun 'asosiy soat'. Yonida Qizil maydon va rang-barang gumbazli Vasiliy sobori.
Kreml — 27,5 ga, Moskva daryosi va Neglinnaya qo'shilishidagi Borovitskiy tepalikda; XII asr yog'och qal'a → 1367 oq tosh → 1485–1495 italyan me'morlari (Fioravanti, Solari) qizil g'isht devorlari (2 235 m, 5–19 m baland, 20 minora). Ichida: Uspenskiy sobori (1479, podshohlar toj kiygan), Arxangelsk sobori (shohlar maqbarasi), Blagoveshchensk sobori, Ivan Buyuk qo'ng'iroqxonasi (81 m), Granovitaya palata (1491), Katta Kreml saroyi (1849), Qurol-aslaha palatasi (Monomax qalpog'i, Faberje tuxumlari). Podshoh qo'ng'irog'i (1735, 202 t, yong'inda 11,5 t bo'lagi sinib tushgan), Podshoh to'pi (1586, 40 t, hech qachon otilmagan). 1918-yildan hukumat qarorgohi; Spasskaya kurantlari (1852). 1990 — YUNESKO (Qizil maydon bilan). Vasiliy sobori (1561, Ivan Grozniy, Qozon zabtiga).
Qiziq faktlar
- Podshoh qo'ng'irog'i 202 tonna — dunyodagi eng og'iri, lekin hech qachon jiringlamagan.
- Kreml devorlarini italyan me'morlari qurgan.
- Podshoh to'pi 40 tonna va u hech qachon otilmagan.