Ninachi

300 million yillik eng tez hasharot

Ninachi — dinozavrlardan oldin paydo bo'lgan! 300 million yil oldin ninachilar burgutdek katta bo'lgan — qanotlari 70 sm. Ninachi 4 qanotini alohida qimirlatadi: oldinga, orqaga, yon tomonga, hatto joyida turib uchadi — vertolyotdek. Ko'zi 30 000 kichik ko'zdan iborat va deyarli 360° ko'radi. Ninachi ovlagan 95% chivinni tutadi — hech bir yirtqich bunchalik omadli emas!

Ninachilar (Odonata, 6 000 tur) — 325 mln yil oldin paydo bo'lgan; karbon davrida (Meganeura) qanot yoyilishi 70 sm bo'lgan — havodagi kislorod 35% edi. Hozirgi eng yirigi 19 sm. Uchish: 4 qanot mustaqil, 4 muskul guruhi, 50 km/soat (eng tez hasharot), o'z tanasidan 6 barobar uzunlikni har soniyada... Ko'zi 30 000 ommatidiya, 200 Hz ko'rish tezligi (odam 60). Neyronlari o'ljaning yo'lini bashorat qiladi — ov muvaffaqiyati 95%. Hayotining 90% i suvda lichinka (nimfa) holida — 1–5 yil, tishli 'niqob' bilan ov qiladi; katta ninachi 1–2 oy yashaydi. Pantala flavescens 18 000 km ko'chadi — hasharotlar rekordi. Ninachi O'zbekiston suv havzalarida ham keng tarqalgan — chivinlarni yeydi.

Qiziq faktlar

• 300 mln yil oldin ninachilar burgutdek katta edi — qanoti 70 sm!
• Ninachi ovga chiqsa 100 tadan 95 tasini tutadi — sherdan 4 barobar omadli.
• Ninachi hayotining 90% ini suv ostida lichinka bo'lib o'tkazadi.