Livan kedri

Bayroqdagi 3 000 yillik daraxt

Livan kedri — Livan bayrog'idagi daraxt! U ulkan, shoxlari tekis 'qavat-qavat' bo'lib o'sadi. Ba'zi kedrlar 3 000 yoshda — ular fir'avnlar davridan buyon turibdi. Qadimda misrliklar va finikiyaliklar kedrdan kema va saroylar qurgan, chunki yog'ochi xushbo'y va chirimaydi. Hozir eski kedr o'rmonlaridan oz qolgan, ular qo'riqlanadi.

Livan kedri (Cedrus libani) — Livan, Suriya va Turkiya tog'larida 1 300–3 000 m balandlikda o'sadigan ignabargli daraxt, 40 m gacha, diametri 2,5 m. Yog'ochi smolali, xushbo'y, zararkunanda va chirishga chidamli — qadimgi dunyoning 'strategik resursi': Gilgamesh eposi, Sulaymon ibodatxonasi, finikiya kemalari, Misr sarkofaglari. Ming yillik kesish natijasida Livanda 2 000 gektardan kam qoldi ('Xudo kedrlari' bog'i — YUNESKO). Mumtoz shakl: yoshligida konus, keksayganda yassi 'stol' toji. 3 000 yilgacha yashaydi. Iqlim isishi va zararkunanda (Cephalcia) yangi xavf; Turkiya Toros tog'larida eng katta o'rmonlar saqlangan. Livan bayrog'i va gerbi ramzi.

Qiziq faktlar

• Livan kedri 3 000 yil yashaydi — fir'avnlar davridan.
• Sulaymon ibodatxonasi va finikiya kemalari kedrdan qurilgan.
• Kedr — Livan bayrog'idagi yagona daraxt-ramz.