Atakama cho'li

Yerdagi eng quruq joy — Marsga o'xshaydi

Atakama cho'lining ba'zi joylarida 400 yil yomg'ir yog'magan! U shunchalik quruqki, olimlar Mars roverlarini shu yerda sinashadi. Osmoni dunyodagi eng tiniq — shuning uchun eng katta teleskoplar shu yerda. Lekin ba'zan mo'jiza bo'ladi: kam yomg'irdan keyin butun cho'l pushti gullar bilan qoplanadi — 'gullagan cho'l'!

Atakama — Chilining shimolidagi 1 600 km uzunlikdagi qirg'oq cho'li, qutb bo'lmagan cho'llar ichida eng qurug'i: o'rtacha yog'in 1 mm/yil, ba'zi meteostansiyalar hech qachon yomg'ir qayd etmagan. Sabab: And tog'lari sharqdan, sovuq Gumboldt oqimi g'arbdan namlikni to'sadi ('ikki tomonlama yomg'ir soyasi'). Tuprog'i Marsnikiga o'xshash — NASA astrobiologiya tadqiqotlari; hayot faqat tumandan namlik oluvchi mikroblar va lishaynikda. 5 000 m balandlikdagi Chaxnantor platosida ALMA radioteleskopi (66 antenna) va bo'lajak ELT (39 m ko'zgu) — yiliga 300 tiniq kecha. 'Desierto florido' — El-Ninyo yomg'irlaridan keyin 200 tur gul. Mis va litiy konlari (dunyoning 30%). Eng qadimgi mumiyolar (Chinchorro, 7 000 yil) shu yerda.

Qiziq faktlar

• Atakamaning ba'zi joylarida 400 yil yomg'ir yog'magan.
• NASA Mars roverlarini Atakamada sinaydi — tuproq Marsnikiga o'xshaydi.
• Dunyodagi eng qadimgi mumiyolar Misrda emas — Atakamada (7 000 yil).